ValkenbosBlijft

Sinds vanmorgen 8 uur werkzaamheden aan het uurwerk. De wijzers aan de noordzijde van de toren zijn verwijderd.

foto van Valkenboskerk Den Haag.

 

Behoud Valkenboskerk?

Mogelijk behoud Valkenboskerk Den Haag

 
Projectontwikkelaar Bébouw Midreth is in onderhandeling met de gemeente Den Haag over de Valkenboskerk in Den Haag. Mogelijk komt er een nieuw plan, zo deelt Bas Dijkgraaf van Bébouw Midreth desgevraagd mee.

De gemeenteraad van Den Haag sprak recent uit de Valkenboskerk te willen behouden. De meerderheid van de raad kon zich niet vinden in een plan van wethouder Joris Wijsmuller, dat voorzag in de sloop van de kerk. Verschillende partijen willen dat de wethouder weer om tafel gaat met de protestantse gemeente Den Haag, de eigenaar van de kerk, en daarbij de wensen en ideeën van buurtbewoners meeneemt. De omwonenden hebben zich verenigd in actiecomité ”Valkenbos blijft”. Dat heeft een alternatief plan gepresenteerd. In de kerk zouden onder meer kluswoningen gerealiseerd kunnen worden.

De protestantse gemeente wil de Valkenboskerk verkopen aan projectontwikkelaar Bébouw Midreth. Die zou overgaan tot sloop van de kerk. De gemeente Den Haag gaat echter niet akkoord met de wijziging van het bestemmingsplan, zodat de verschillende partijen weer met elkaar om tafel moeten

Het is stil na de gemeenteraadsverkiezingen....

Meerderheid Haagse gemeenteraad voor behoud Valkenboskerk

DEN HAAG - Een meerderheid van de Haagse gemeenteraad heeft een voorstel aangenomen om de Valkenboskerk te behouden. De gemeente gaat nu om de tafel zitten met de Protestantse Gemeente Den Haag om te kijken wat de oplossingen voor de kerk zijn. Daarbij worden de wensen en ideeën van bewoners meegenomen.

Kerken, waaronder de Valkenboskerk, dreigen uit het Haagse stadsbeeld te verdwijnen omdat er niet genoeg bezoekers van de erediensten zijn. De gebouwen zijn vaak een markant herkenningspunt in de wijk en van maatschappelijke en historische waarde. Eerder werd al bekend dat de Bethelkerk niet gesloopt gaat worden.

Onzin dat het project niet haalbaar zou zijn!

Actiegroep ‘Valkenbos Blijft’ geeft zich niet gewonnen

Het lijkt erop dat de Valkenboskerk, ondanks protesten, toch tegen de vlakte moet. Dat schrijft wethouder Joris Wijsmuller (kleine foto) in een brief aan de gemeenteraad. Volgens hem is het plan van actiegroep ‘Valkenbos Blijft’ financieel niet haalbaar.

“Het verhaal van Wijsmuller is onzin”, vertelde Leon van Heijningen van de actiegroep in het programma Haagse Ochtendradio op Den Haag FM. “We hebben onze plannen heel duidelijk gepresenteerd. Daarin staat ook hoe we het geld bij elkaar krijgen.” Van Heijningen en zijn collega’s leggen zich er niet bij neer. Op donderdag 1 februari beslist de gemeenteraad of de kerk mag blijven staan. “Een aantal van ons zal daar ook spreken om onze plannen nogmaals helder uit te leggen”, aldus Leon.

De actiegroep Valkenbos Blijft organiseert aanstaande zaterdag een protestbijeenkomst om 16.00 uur bij de kerk.

 

KOMT ALLEN

KOMT ALLEN op ZATERDAG 27 JANUARI a.s. om 16.00 u. naar de #Valkenboskerk! (Zuiderparklaan/hoek Loosduinsekade)
Laat zien dat u de kerk wilt behouden. Wees deel van de menselijke ketting waarmee we de kerk samen omarmen!

Karakteristieke kluswoningen

Nieuwbouwappartementen of karakteristieke kluswoningen in Valkenboskerk Den Haag?

Valkenboskerk Den Haag

Valkenboskerk in Den Haag Foto: via Google Street View

Moet de beeldbepalende Valkenboskerk in Den Haag wijken voor een nieuw appartementencomplex met 50 woningen? De buurt is niet enthousiast en heeft zich verenigd in het actiecomité ‘Valkenbos Blijft’.

Wat Gerben van Dijk betreft mag dit actiecomité een prijs krijgen voor de inspanningen om de voormalige kerk als gebouw te behouden. “Ze schakelden een professionele partij in die met hen een mogelijke herbestemming van het kerkgebouw uitwerkte.”

Het voorstel van herbestemmingsbedrijf Steenvlinder om binnen het huidige volume van het gebouw 20-35 kluswoningen te realiseren, kan rekenen op draagvlak en vergroot de diversiteit van de woningvoorraad.

The following two tabs change content below.

Actie comite Valkenbos presenteert reddingsplan

Het actiecomité Valkenbos Blijft presenteert woensdagavond een reddingsplan voor de Valkenboskerk aan de Zuiderparklaan. De omwonenden zijn tegen de geplande sloop van de kerk. Sinds eind 2013 is het kerkgebouw al niet meer in gebruik voor kerkdiensten.

Als het aan het actiecomité ligt, krijgt de kerk op de hoek van de Loosduinsekade een nieuwe bestemming. Slopen is wat hen betreft niet aan de orde. Eerder kregen de buurtbewoners van wethouder Joris Wijsmuller van Stadsontwikkeling extra tijd om een investeerder te vinden die de kerk wil verbouwen. Het comité wil in de kerk ruimte maken voor twintig tot 35 kluswoningen. \u201cIedereen die ik spreek is voor behoud van de kerk\, vertelde Anja Voskuil van Valkenbos Blijft in het programma Haagse Ochtendradio op Den Haag FM. Omwonenden hebben een speciale band met deze kerk. Ze zijn echt geraakt door de plannen van de gemeente.

De plannen worden woensdagavond om 20.00 uur toegelicht tijdens een bijeenkomst bij bewonersorganisatie BORO aan de Weesperstraat 87. Vastgoedontwikkelaar Bébouw Midreth wil op de plek van de kerk een woontoren bouwen van negen verdiepingen (kleine foto), met tussen de vijftig en zestig huurwoningen. Op 18 januari neemt de gemeenteraad een definitief besluit over de toekomst van de Valkenboskerk.

Luister hier naar het interview met Anja Voskuil op Den Haag FM.

Actie Behoud Valkenboskerk

 

 
De kerk aan de Zuiderparklaan in Den Haag
 
De kerk aan de Zuiderparklaan in Den Haag © Google

Comité vraagt steun van buurtbewoners in strijd voor behoud Valkenboskerk

Als het aan actiecomité 'Valkenbos Blijft' ligt, zullen er geen woningen op de plaats van de Valkenboskerk, maar ín de Valkenboskerk worden gebouwd. Het comité presenteert 3 januari een alternatief toekomstplan voor het kerkgebouw aan buurtbewoners en andere geïnteresseerde



Nieuwbouw Valkenboskerk?

Alternatieven voor nieuwbouw Valkenboskerk

Het aantal leegstaande kerken in Den Haag groeit. Wethouder Joris Wijsmuller (HSP, wonen) die de vraag naar betaalbare woningen ziet toenemen in de stad, bekijkt of sommige van deze religieuze gebouwen een woonbestemming kunnen krijgen.

Voor enkele kerken, zoals de Sacrementskerk en de Ontmoetingskerk, liggen de schetsen al klaar. Ook zijn er plannen voor de Valkenboskerk, waar sinds december 2013 geen diensten meer worden gehouden. Op het kruispunt van de Loosduinsekade en de Zuiderparklaan moet een appartementencomplex komen met huurwoningen in de middeldure sector. Maar dan moet wel eerst het bestemmingsplan worden gewijzigd: van een maatschappelijke bestemming naar een woonbestemming. DSH architecten heeft alvast een voorlopig ontwerp gemaakt.  

Niet iedereen is blij met deze voortgang. Nicolas C. van Heijningen richtte samen met Anja Voskuil en een aantal zeer betrokken omwonenden actiecomité Valkenboskerk Blijft op en overhandigde Wijsmuller onlangs de petitie met 442 verzamelde handtekeningen. Dat de plannen tegen het zere been zijn van Van Heijningen valt te begrijpen, hij is de zoon van Bart van Heijningen, de architect van de in 1930 opgeleverde Valkenboskerk. Slopen vindt hij complete kapitaalvernietiging. De kerk is beeldbepalend voor de stad. De eigenaar van de kerk, de Protestantse Kerk Nederland (PKN), is in eerste instantie op zoek gegaan naar een andere religieuze partij, maar nu deze zich niet heeft gemeld, zitten ze met een lege zak waar weer zo snel mogelijk geld in moet komen.

Onbeschoft
Ook de brief van bouwbedrijf Bébouw Midreth (onderdeel van VolkerWessels) viel slecht bij Van Heijningen. Afgelopen september kregen de buurtbewoners opeens de mededeling dat de kerk zou worden gesloopt voor nieuwbouw. Zonder dat iemand ooit van tevoren was geïnformeerd. Alsof het al een fait accompli is. Onbeschoft zoals de gemeente met haar burgers omspringt. Overleg ja, over die plumpudding die ze daar neer willen zetten, maar niet over ons erfgoed.

Een woordvoerder van de wethouder geeft als reactie:Voor Wijsmuller is een door de buurt gedragen en verder gebracht plan natuurlijk van grote waarde. Hij geeft het comité dan ook vooral de gelegenheid om in gesprek te gaan met de eigenaar om te zien of hun plan verder gebracht kan worden. Volgens Anja Voskuil zijn die gesprekken er nog niet geweest. We staan er voor open, maar ik vermoed dat de PKN dan zegt: kom met een financieel-krachtige partij Daar zijn wij continu hard naar op zoek.

Andere bestemmingsvormen zijn er volgens Van Heijningen genoeg: een multifunctioneel theatergebouw voor toneel, concerten en lezingen. In Italië zag hij een kerk met een complete klimmuurinstallatie, en ook één met een hamam en een wellnesscentrum. Terwijl de bouwplannen gewoon doorgaan, hopen de initiatiefnemers van Valkenboskerk Blijft een alternatief te kunnen bieden, voordat de gemeenteraad ergens dit jaar een beslissing neemt over het te wijzigen bestemmingsplan. Voskuil: Het is een smal paadje, maar we geloven er nog steeds in.

Door Annerieke Simeone DHC

Image result for valkenboskerk
Image result for valkenboskerk
Image result for valkenboskerk
Image result for valkenboskerk
Image result for valkenboskerk

Valkenboskerk moet deuren sluiten?!

Levendige Valkenboskerk moet deuren sluiten

Posted on 30 oktober 2013 by in met 1 reactie

Toen de Valkenboskerk in 1929 in gebruik werd genomen, was het een voorname gereformeerde kerk. Met een hoge toren op een kruispunt van wegen. Een baken in zee. Duizend zitplaatsen, een stevig orgel, ruime bijzalen. Fraaie art decoversiering. Die tijd is voorbij. Half december wordt de kerk gesloten. De ruim honderd kerkgangers zullen dan hun heil elders moeten zoeken. Waar, dat mag iedereen zelf uitzoeken. De gemeente wordt ontbonden.

Hans Bert Griffioen is voorzitter. Hij heeft er begrip voor dat de noodlijdende Protestantse Gemeente (PGG) maatregelen moest nemen. Hij kan zich ook voorstellen dat de Valkenbos uiteindelijk het onderspit zou delven. Maar alle begrip wil niet zeggen dat hij geen kritiek heeft. Het ergste vindt hij wel dat, in zijn woorden, de enthousiaste, relatief jonge en zeer creatieve en diaconaal ingestelde gemeente aan haar lot wordt overgelaten. Jullie zoeken het maar uit, zo hebben de gemeenteleden de recente ontwikkelingen ervaren.

Naar de Bosbeskapel
Van de leden zal naar verwachting de helft zuidwaarts naar de Bosbeskapel (Vruchtenbuurt) gaan. ‘Logisch’, zegt Griffioen. ‘Veel gemeenteleden zijn in de loop van de jaren al richting Loosduinen verhuisd.’ Hij is er zelf een van. Een andere groep zal gaan ‘shoppen’ of gewoonweg afhaken. Ten slotte gaat er een groep naar de Marcuskerk (Moerwijk). ‘Dat zal zelfs een grotere groep worden dan we eerst dachten.’ Hij is daar blij mee, omdat in de PGG-plannen de Valkenboskerk met de Marcuskerk in één combinatie is ingedeeld. Omdat predikante Marjolein den Dulk op de begroting van die combinatie drukt, is het alleen al financieel aantrekkelijk dat ook een substantieel aantal gemeenteleden meeverhuist. ‘Anders krijgt de Marcuskerk er wel een dominee bij, maar geen extra inkomsten.’

Niet naar de Goede Herderkapel
Gaandeweg het gesprek maakt het begrip bij de goedlachse Griffioen plaats voor lichte kwaadheid. Een voorgesteld alternatief voor de kerk vond geen genade in de ogen van de algemene kerkeraad. De gemeente zou haar intrek willen nemen in een toegezegde nieuwe derde ‘vierplek’, de dichtbij gelegen Goede Herderkapel aan de Meidoornstraat. Omdat de huurders zouden meeverhuizen, zou de doorstart financieel voordelig worden. Nee, luidde de beslissing, reorganiseren moet per se samenvoegen zijn. Grotere groepen leveren meer kader. Bovendien zou een diaconaal opererende Goede Herderkapel gaan concurreren met het nieuwe kerk- en buurthuis Bethel (Thomas Schwenckestraat), een paar kilometer verderop. Griffioen: ‘Merkwaardig. Nu valt de gemeente uiteen en moeten we met z’n allen maar afwachten wat het uiteindelijke verlies is, aan mensen en aan geld. En de Goede Herderkapel ligt maar tweehonderd meter bij de Valkenboskerk vandaan. Zo veel zou er dus niet veranderen aan de afstanden tot andere kerken.’

Toen ook de oude Julianakerk in Transvaal niet haalbaar bleek als alternatief – de gemeente Den Haag wil het fraaie atrium graag continu verhuren – was het pleit beslecht. Eigenlijk, denkt Griffioen, had al aan het begin van het reorganisatieproces in de hoofden van de beleidsmakers van de PGG de gedachte postgevat dat de Valkenboskerk het beste kon sluiten. De kerk draaide met een groot exploitatietekort. ‘We zijn inderdaad armlastig’, bekent Griffioen, al liep het verlies de laatste jaren terug. Anderzijds wijst hij erop dat de personeelslasten nu eenmaal PGG-breed worden opgelegd, en dat een wijkgemeente daar niets aan kan veranderen. Hij wijst op een dorp in Gelderland, waar de kostersbetrekking is geprivatiseerd. De koster moet nu met commerciële exploitatie zelf zijn ‘bedrijf’ runnen en zijn salaris verdienen. ‘Dat gaat uitstekend. Er zijn nu zelfs twee kosters nodig.’

Onlogische grenzen
De voorlopige balans opmakend, ziet Griffioen meer verlies- dan winstposten. Tegenover de gehoopte voordelen van de schaalvergroting ziet hij een levendige kerkgemeenschap verdwijnen. Het bloeiende jeugdwerk stopt. ‘We waren beroemd om onze musicals. Ik ben met Palmpasen nog ezel geweest.’ Een nieuwe inhoudelijke visie van de PGG op de kerk in de grote stad heeft hij nog niet gezien. De combinatie-wijkgemeenten zijn volgens hem gevormd langs onlogische grenzen. ‘En dat de beloofde extra vierplek in onze buurt er toch niet komt, daarmee zijn we gewoon belazerd. Mooier kan ik het niet maken.’

Griffioen wil niet omzien in wrok. Hij heeft alle gemeenteleden aangemoedigd hun kerkelijke bijdrage te blijven betalen. Maar toch, als hij eerlijk is, gaat het verdwijnen van dat markante gebouw met z’n rode bakstenen aan de Valkenboskade hem aan het hart. In een groot deel van Den Haag is straks geen christelijke kerk meer te vinden. Althans niet zichtbaar. ‘Wat doen we? We trekken ons terug in kleine gebouwtjes in achterafstraatjes. Terwijl dat niet nodig was geweest.’

De laatste dienst is 15 december, 14.30 uur.

Geschiedenis GRK Valkenboskerk

De Christelijke Afgescheidene Gemeente te ‘s-Gravenhage werd op 8 februari 1837 geïnstitueerd.  Over de ontstaansgeschiedenis van de Kerk van Den Haag  schreven we al eerder. We vermeldden daar ook dat de kerkenraad de tijd gekomen achtte om de Haagse Gereformeerde Kerk per 1 januari 1925 te splitsen in twee zelfstandige kerken, elk met een eigen kerkenraad en met eigen predikanten en kerkgebouwen.

WEen
 van de oudste Haagse gereformeerde kerken: die aan de Nobelstraatkerk van binnen (in gebruik van 1850 tot 1911.Het interieur van een van de oudste Haagse gereformeerde kerken: die aan de Nobelstraat, in gebruik van 1850 tot 1911.

 

Het aantal leden van de kerk was sterk gegroeid en de massaliteit in het kerkelijk leven stond op de loer. Vandaar dat besloten werd tot de instituering van de Gereformeerde Kerk te ’s-Gravenhage Oost en ’s-Gravenhage West.

Tot de kerk van Oost behoorden de Noorderkerk van 1906 aan de Schuytstraat, de Westerkerk, die in 1888 aan de Lange Beestenmarkt in gebruik genomen was en de Oosterkerk van 1896 aan de Oranje Buitensingel. De Kerk van Den Haag-Oost had in 1925 ongeveer 6.400 leden.

1. De Gereformeerde Kerk te ‘s- Gravenhage-West tot 1955.

Tot de kerk van ’s-Gravenhage West behoorden de Nieuwe Zuiderkerk aan de Reitzstraat (in 1914 in gebruik genomen en zestig jaar later, in 1974 buiten gebruik gesteld), de Westduinkerk aan de Fahrenheitstraat (in 1925 geopend en in 1990 voor de eredienst gesloten), en een hulpkerk ‘aan het Kaapseplein bij de Langnekstraat’, die sinds 1925 gedurende enkele jaren als kerkgebouw dienst deed. Het Rusthuis in de Scheepersstraat bleef gemeenschappelijk eigendom van Oost en West, tot de kerk van Oost in 1932 een eigen gebouw aan de Groot Hertoginnelaan in gebruik nam. De kerk van Den Haag-West telde bij de kerksplitsing in 1925 ongeveer 5.800 leden, waarvan 3.100 belijdende en 2.700 doopleden.

Aan de Gereformeerde Kerk te Den Haag-West waren ten tijde van de Kerksplitsing in 1925 drie predikanten verbonden: ds. M. Schuurman (1859-1933), die op 12 december van het jaar daarop met emeritaat ging; dr. K. Dijk (1885-1968) die nog vele jaren aan de kerk van West verbonden was maar per 13 januari 1937 benoemd werd tot Hoogleraar aan de Theologische Hogeschool in Kampen en daarom als predikant emeritaat verkreeg, en dr. D.H.Th. Vollenhoven (1892-1926), die op 13 oktober 1926 benoemd werd tot hoogleraar aan de Vrije Universiteit te Amsterdam.

Om te beginnen willen we eerst een korte blik werpen op de in 1925 in gebruik zijnde kerkgebouwen.

De Nieuwe Zuiderkerk.

De Nieuwe Zuiderkerk aan de Reitzstraat was, met haar 1.500 zitplaatsen, het grootste gereformeerde kerkgebouw niet alleen van ‘s-Gravenhage-West, maar tot dan toe ook het grootste van heel Den Haag. Het werd  in 1913/1914 gebouwd door aannemer P. Sipkes, ter vervanging van de Nobelstraatkerk. De architect was Th. Anema, net als Sipkes lid van de Gereformeerde Kerk van ’s-Gravenhage-West. De kerk telde 900 plaatsen in het schip en nog eens 600 verdeeld over de drie galerijen. Vóór en in de ‘twintiger jaren’ zat het  kerkgebouw zondag aan zondag, ’s morgens en ’s middags helemaal vol.

Met zoveel zitplaatsen waren de zes uitgangen en de drie nooduitgangen geen overbodige luxe. Achter de kerkzaal was een evangelisatielokaal gebouwd dat in twee gedeelten kon worden gesplitst en daarboven was de kosterswoning.

De Nieuwe Zuiderkerk.De Nieuwe Zuiderkerk.

De ingebruikneming van de kerk vond plaats in een kerkdienst op 10 december 1913, met als voorganger ds. Js. van der Linden (1852-1926). In zijn toespraak wees hij er op hoe het leven in de Haagse Gereformeerde Kerk zich had ontwikkeld en dat gereformeerden in sommige straten soms huis-aan-huis woonden. Het door de fa. M. Vermeulen te Woerden gebouwde orgel werd op 23 mei 1917 in gebruik genomen.

Bekende predikers hebben in de Nieuwe Zuiderkerk historie gemaakt, zoals in de jaren 1916 tot 1925 ds. L. Douma (1873-1958) en ook daarna dr. K. Dijk, die zeer veel kerkgangers trokken.

De Westduinkerk.

De Westduinkerk aan de Fahrenheitstraat werd op 4 februari 1925, een maand na de kerksplitsing dus, met een plechtige dienst onder leiding van wijkpredikant ds. M. Schuurman ingewijd. In juli 1922 was door de Haagse kerkenraad een prijsvraag uitgeschreven, waarop maar liefst negenenzestig inzendingen kwamen. Het ontwerp van architect Logemann werd gekozen. Op 29 september 1923 legde dr. K. Dijk de eerste steen. En in de voorgevel zou, op initiatief van ds. Js. Van der Linden, als tekst gebeiteld worden: ‘Zalig zijn degenen, die het Woord Gods hooren en hetzelve bewaren’.  De aannemer was K.L.A. Weimar Jr. uit Den Haag. De bouwers hadden met veel slecht weer te maken: op niet minder dan 69 dagen kon niet worden gewerkt. Maar het resultaat mocht er zijn. Boven de ingangen aan de Hanenburglaan was een monumentale gevel ontworpen met glas-in-loodvensters. De zijgevels waren eenvoudig gehouden, evenals de toren, die 42 meter hoog was. Het middenschip was 16 ½ meter breed en 24 meter  diep. Alleen vóór het podium waren stoelen opgesteld, zodat die bij een avondmaalsviering  konden worden verwijderd om daar de avondmaalstafels te plaatsen.

Op den begane grond telde de kerk 868 zitplaatsen, op de drie galerijen 336, waar men via brede trappen een plaats kon zoeken. Boven het podium (met de preekstoel en de banken voor de ambtsdragers) was de orgelgalerij (het door de fa. G. van Leeuwen gebouwde orgel werd een paar maanden later geplaatst: ‘Velen moesten zich met een staanplaats tevreden stellen’).

In de kelder stonden drie ovens die circulerende koude lucht verwarmden; door een rooster in de vloer van de kerk kwam de warme lucht naar binnen. De kap was van vurenhout en donker geschilderd, terwijl in het interieur veel teakhout is gebruikt. Er waren vijf uitgangen. Brede trappen leidden naar de galerijen. Op het podium waren de banken voor ouderlingen en diakenen geplaatst.

De Westduinkerk.De Westduinkerk.

In en na de oorlog.

In de Tweede Wereldoorlog lieten de Duitsers het gebied waar ook de Westduinkerk lag ontruimen ten behoeve van de bouw van de Atlantikwall.  Nadat de bewoners van het gebied geëvacueerd waren  werden meer dan 3.000 woningen gesloopt. Daar wilden de bezetters een tankgracht aanleggen. De toren werd voor de helft neergehaald en de beide luidklokken (luisterende naar de namen Rika en Maarten) zouden naar Duitsland afgevoerd worden; beide werden na de oorlog teruggevonden en konden eerst in 1958 in de inmiddels herbouwde, in verband met de nieuwbouw in de directe omgeving modernere, toren worden opgehangen.

Het ledental tot 1955.

Stond de teller van het ledental in 1925 bij de instituering van Den Haag-West nog op 5.800, tien jaar later was de kerk met drieduizend gemeenteleden tot  bijna 8.800 gegroeid. En deze groei zette gewoon door en bereikte in 1952 haar hoogtepunt met een totaal van 11.802 gemeenteleden. Daarmee was West ongetwijfeld de snelst groeide van de Haagse Gereformeerde Kerken. Geen wonder, want ook Den Haag groeide in westelijke richting onstuimig. In groot tempo werden daar huizen gebouwd en kwamen er gereformeerden wonen. Vandaar dat al vrij snel gedacht werd aan de bouw van een nieuwe kerk, het inleggen van nieuwe kerkwijken, het uitbreiden van het aantal predikantsplaatsen en daarmee tevens aan de uitbreiding van het aantal ambtsdragers.

De door de kerkenraad ingestelde te vervullen predikantsplaatsen groeiden met het aantal gemeenteleden mee. Had ’s-Gravenhage-West in 1925 nog drie predikanten, tien jaar later waren er vijf gemeentepredikanten (plus een predikant “voor de arbeid op Curaçao en onder de verstrooiden in Nederlands West-Indië”, zoals dat officieel heette). Wéér tien jaar later, in 1945, telde ‘West’ zes gemeentepredikanten én twee voor bijzondere werkzaamheden: nog steeds een predikant ‘voor Curaçao’, maar intussen ook een predikant voor de evangelisatiearbeid.

Door de sterke groei van de Gereformeerde Kerk van ‘West’ besloot de kerkenraad de kerk per 1 juli 1952 in twee zelfstandige kerken te splitsen. ‘West’ werd per die datum de moederkerk van de zelfstandige Gereformeerde Kerk ’s-Gravenhage-Moerwijk. Geen wonder dus dat het ledental van West daardoor terugliep, en wel  van de al eerder genoemde 11. 802 naar 9.672. Inmiddels waren aan de kerk van West negen predikantsplaatsen verbonden. Kortom het aantal dienstdoende predikanten hield naar verhouding gelijke tred met de groei van het ledental.

De kerkgebouwen tot 1955.

We vermeldden al dat bij de instituering in 1925 de Gereformeerde Kerk te ’s-Gravenhage West de beschikking had over drie kerkgebouwen. Dat waren de  Nieuwe Zuiderkerk, de Westduinkerk en de hulpkerk aan het Kaapscheplein bij de Langenekstraat. Deze hulpkerk moest in verband met geplande woningbouw al snel verdwijnen, en op 14 november 1926 werd daar de laatste dienst gehouden.

Terwijl het ledental nog ongeremd doorgroeide werden plannen gemaakt voor  de bouw van een grote nieuwe kerk, de Valkenboskerk, die met een eerste dienst op 18 december 1929 in gebruik genomen werd. De kerkenraadsvergaderingen werden vanaf toen niet meer in de Nieuwe Zuiderkerk, maar in de Valkenboskerk gehouden; daar werd ook het kerkelijk bureau gevestigd.  Tot 1938 bleven de Nieuwe Zuiderkerk, de Westduinkerk en de Valkenboskerk de drie kerken van West.

De Valkenboskerk.

De Valkenboskerk.De Valkenboskerk.

Het nieuwe kerkgebouw van de Gereformeerde Kerk van ‘s-Gravenhage-West aan de Zuiderparklaan werd woensdagavond 18 december 1929 in gebruik genomen. De architect was B. van Heyningen, wiens ontwerp uit zestien door gereformeerde architecten ingestuurde plannen werd gekozen. Het gebouw bestond, behalve uit de eigenlijke kerk met 1.000 zitplaatsen, uit een vergaderzaal voor 300 personen, een kantoorruimte, een wachtkamer, een predikantskamer, een kosterswoning en een toren van ruim dertig meter hoogte. De Valkenboskerk werd gebouwd  op het brede kruispunt van de Zuiderparklaan en de Loosduinsekade.

De kerk werd bijna geheel uit gewone rode baksteen opgetrokken en bestond uit drie groepen bebouwing, t.w. het eigenlijke kerkgebouw, de genoemde vergaderzaal waarboven zich de toren verhief en de administratieve afdeling. De vergaderzaal kon door rolluiken in drieën verdeeld worden, die elk een eigen ingang hadden en dientengevolge ook afzonderlijk gebruikt konden worden.

De kerkzaal was een vrijwel rechthoekige ruimte met een galerij, waarop tweehonderd personen een plaats konden vinden. Boven de kansel was  een bladvormig klankbord aangebracht. Voor het interieur van de kerk werden lichte kleuren gebruikt; de banken en verdere meubels waren  van donkerkleurig hout gemaakt. De vloer was met groen kurklinoleum belegd, terwijl achter de kansel een donkerrood tapijt was aangebracht. De aannemer was de firma L. Koolen. De bouw en de inrichting hebben ruim anderhalf jaar in beslag genomen en kostten ongeveer fl. 180.000.

Hulpkerken.

Door de snelle groei van de stad ten zuiden van de Troelstrakade moest ongeveer tien jaar na de ingebruikneming van de Valkenboskerk gezocht worden naar een plaats van samenkomst voor de gemeenteleden in het nieuwe stadsdeel. Deze werd gevonden in de bovenzaal van de kantine op het marktterrein aan de Marktweg. Van 4 september 1938 tot 23 augustus 1942 werden daar regelmatig kerkdiensten gehouden. Daarna werden zeven jaar lang, tot en met september 1946, weer alleen de drie kerkgebouwen gebruikt. Op de 29ste van die maand werd echter opnieuw een hulpkerk in gebruik genomen, nu het gymnastieklokaal van de Koningin Wilhelminaschool aan de Boerenstraat.

Ook in een heel ander stadsdeel moest een noodmatregel getroffen worden. Want vanaf 8 januari 1950 tot en met 30 december 1956 werden ook kerkdiensten gehouden in het lokaal Zonnebloemstraat 70, waar een deel van kerkwijk VII samenkwam. Dit lokaal werd echter na verloop van tijd te klein. Men zocht daarom naar een andere samenkomstgelegenheid en vond die met ingang van 6 januari 1957 in de Aula van het Tweede Vrijzinnig Christelijk Lyceum aan de Goudsbloemlaan. Daar konden zeshonderd kerkgangers een plaats vinden. Die ruimte werd tot 1956 gebruikt.

 Auteur: G J Kok. Meer informatie geschiedenis GRK zie https://gereformeerdekerken.info (foto's zijn daar bekend in archief oude kerken)

Hallo!
Probeer uw eigen website te maken, net als ik! Het is makkelijk en u kunt het gratis proberen
ADVERTENTIE